TAI, JSF/F-35 Uçaklarının Orta Gövde Teslimatlarına Başladı

 

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. (TAI), JSF/F-35 uçakları için üretimini tamamladığı "İlk Orta Gövde"yi 11 Aralık 2013 tarihinde tesislerinde düzenlediği tören ile projede müşterileri olan Northrop Grumman (ABD) ve Lockheed Martin (ABD) firmalarına teslim etti.

 

Savunma sanayi tarihinin en büyük tedarik programı olarak kabul edilen çok uluslu Müşterek Taarruz Uçağı (JSF/F-35) programı çerçevesinde bu güne kadar üretilen en gelişmiş savaş uçağının orta gövdesini ABD dışında tek kaynak olarak üreten TAI'nin tamamladığı ilk Orta Gövde, Lockheed Martin tarafından nihai montaj hattında ABD Hava Kuvvetleri'ne ait uçakta kullanılacaktır.

 

TAI'nin Ankara, Kazan'daki modern tesislerinde gerçekleştirilen törene aralarında Milli Savunma Bakan Yardımcısı Hasan Kemal Yardımcı ve ABD Türkiye Büyükelçisi Francis J. Ricciardone'nin bulunduğu birçok üst düzey yetkilinin yanı sıra Lockheed Martin ve Northrop Grumman temsilcileri de katıldı.

 

Tören sırasında konuşma yapan TAI Genel Müdürü Muharrem Dörtkaşlı; "JSF/F-35 uçakları için ilk Orta Gövde'nin başarıyla tamamlanmasının önemli bir adım olduğunu" vurguladı. TAI tesislerinde bu proje için yapılan tesis, makina, teçhizat yatırımları ile dünyanın en gelişmiş 5'inci nesil savaş uçağı için, son derece karmaşık, gelişmiş ve ileri teknoloji ürünü yapısal bir bölümün ülkemizde üretilmesinin önemine dikkat çeken Dörtkaşlı "TAI'nin savunma ve havacılık alanlarında, uluslararası platformda kabul gören başarılarına bir yenisini daha eklediğini, yüksek kalitede, zamanında ve rekabetçi maliyetleriyle JSF/F-35 Uçağı Orta Gövde teslimatlarının artan oranda süreceğini" söyledi. Dörtkaşlı ayrıca, TAI'nin baştan planlandığı üzere; birçok Türk firmasından Yardımcı Sanayii olarak destek aldığını, önemli bir misyonun yerine getirilmesi amacıyla, Türk firmalarından JSF/F-35 programı ömrü boyunca 2040'lı yıllara kadar ürün ve hizmet alınacağının da altını çizdi.

 

Konuya ilişkin olarak;

 

Lockheed Martin F-35 Programı Entegrasyon ve İş Başkan Yardımcısı Steve O'Bryan; "TAI'nin F-35 programının geliştirme ve üretim aşamalarında on yılı aşkın bir süredir önemli bir sorumluluk üstlendiğini, İlk Orta Gövde Teslimatı'nın program ve TAI açısından önemli bir kilometre taşı olduğunu" ifade etti.

 

Northrop Grumman F-35 Programı Başkan Yardımcısı Brian Chappel; "İlk Orta Gövde Teslimatı'nın önemli bir başarı olduğunu, TAI ve Northrop Grumman'ın birlikte çalışmalarının, JSF/F-35 programına rekabet eden ve verimliliği artıran katkıları olduğunu" ifade etti.

 

TAI, seri üretim fazına geçildiğinde; ABD ve İtalya'da oluşturulan nihai montaj hatlarına her on günde bir Orta Gövde sevk edecek, programa katılan diğer ülke uçaklarının bir bölümüne ilaveten, Türkiye'nin envanterine girecek tüm JSF/F-35 uçaklarının Orta Gövde'lerini üretecektir.

 

JSF/F-35 Programı'nda TAI "Orta Gövde"nin yanı sıra, "Orta Gövde Metalikleri, Muhtelif Kompozit Komponentler"de dünyada tek kaynak, "Kompozit Hava Alığı ve Hava-Yer Harici Yük Taşıyıcı Pylonlar"da ise dünyadaki iki kaynaktan birisi olarak faaliyet göstermekte ve ürün sevk etmektedir.

 

TAI, JSF/F-35 projesinde kazandığı mali değeri büyük, içeriği kapsamlı ve teknolojik getirisi yüksek iş paketleri ile ülke ekonomisine katkıda bulunmanın yanı sıra 20 yıl boyunca yüzlerce mühendis ve teknisyene iş olanağı sağlayacaktır.